• slider1
  • slider2
  • slider3
  • slider4
  • slider5
1 2 3 4 5
jquery slideshow by WOWSlider.com v6.9m

KKTC’de Elektrik Üretim Santralları H3

KKTC’de Elektrik Üretim Santralları H5

1974 Barış harekatından sonra bölgemize elektrik enerjisi Rum kesiminden sağlanmaya devam ediyordu. Rum kesiminden alınmakta olunan elektrik enerjisinin kesintiye uğrayabilmesi olasılığını ortadan kaldırmak düşüncesiyle üretim santrallarımızın kurulmasına karar verildi. Bunlardan ilki Lefkoşa’nın kuzeyindeki Dikmen köyü civarında inşa edilen Dikmen Gaz Türbin Santralıdır.Türbini FIAT ( İtalya ) generatörü GANZ ( Macar ) olan 30MW gücünde mazotla çalışacak santralın temeli Kasım 1974 tarihinde atılarak, Ekim 1975’de santrala yakıt ihtiyacını sağlayacak 2×1000 m 3 yakıt depoları ile beraber montajı tamamlanıp, deneme çalışmalarının yapılmasıyle elektrik enerjisi üretebilecek duruma getirilmiştir. 

1974 yılından sonra Türk bölgelerindeki sanayi ve diğer sektörlerin yavaş yavaş toparlanarak gelişmesi, elektrik enerjisi ihtiyacının artışını karşılamak ve yedek santral bulundurmak düşüncesiyle Teknecik bölgesinde ikinci bir elektrik üretim santralı montajına daha başlandı. Temeli Ekim 1975’de atılan bu santral Eylül 1977’de tamamlanmıştır.Dikmendeki santralın aynisi olan Teknecik Gaz Türbin santralı sahası içerisine, 2×5000 m 3 kapasiteli yakıt depoları da inşa edilmiştir.Teknecik santral sahasına monte edilen bu mazot depolarına denizden ve karadan mazot tahliye platforumları monte edilmişti.Böylece hem Teknecik hem de Dikmen Santrallarında kullanılacak yakıt ihtiyacı ikmali sağlanmış olacaktı. Dikmen ve Teknecik’te kurulan 30 MW gücündeki Gaz Türbin Santralları tamamen yeni santrallardı. 

1983 yılında ilan edilen KKTC neticesinde, Rum kesminden karşılanmakta olan elektrik enerjisi ihtiyacı kesintiye uğrayabilir, ayrıca yükselmekte olan elektrik enerji talebini karşılayabilmek düşüncesiyle Teknecik santral sahasına üçüncü bir Gaz Türbini kurma planlamasına gidildi. Türkiye Seydişehir’den sökülerek getirilen ve Kasım 1984 yılında temeli atılan 15 MW gücündeki Türbini FIAT generatörü GANZ olup, mazotla çalışan, kullanılmış Gaz Türbin Santralı Nisan 1985 yılında montajı tamamlanarak devreye alınmıştır. Santralların yapımı sürerken ayni tarihlerden başlanarak elektrik enerjisinin ieltimi ve dağıtımı için 66/11 kV Trafo Merkezleri ve 66 kV İletim harlarının da montajları yapılmaktaydı. 

Gaz Türbin Santrallarının yapımı tamamlanmış olmalarına rağmen , elektrik enerjisinin Rum kesminden gelmeye devam etmesi dolayısıyle Gaz Türbin Santralları 1982 yılına kadar deneme amaçlı haftada bir yarım saat süreyle çalıştırılmışlardır. 1982 yılında Rum kesminin isteği ile önceleri günde 2 saat, 1988 yılına gelindiğine günde 16 saat 25 MW ile o günün değerleri ile elektrik enerjisi ihtiyacımızın yüzde 15 oranında tarafımızdan karşılanmaktaydı. Yine Rum kesminin isteği doğrultusunda 1994 , 1995 yıllarında üç Gaz Türbinini tam yük çalıştırılarak ihtiyacımız olan elektrik enerji miktarı karşılamıştır. 

Elektrik üretimi için farklı yöntemler bulunmaktadır.Kömür, doğal gaz, fuel-oil gibi fosil yakıtların yakılması sonucu ortaya çıkan kimyasal enerji yardımıyla termik santrallarda elektrik enerjisi üretilebilinmektedir.Ülkemizin bölgesel koşulları ve o günkü durumu da göz önünde bulundurularak elektrik enerjisinin bağımsız ve güvenilir olarak tüm ihtiyaçlara cevap verebilecek en uygun seçenek fuel-oil yakıtlı, buhar türbinli santral yapımına karar verilerek 2×60 MW buhar santralının yapımında TEAŞ yetkili kılınmıştır.Gerekli çalışmalar yapıldıktan sonra 29.03.1990 tarihinde Girne Projesi Konsorsiyumu ile sözleşme imzalanmıştır..Konsorsiyum üyelerinin kapsamları şağıdaki gibiydi; 

SGP-VA ( Avusturya ): Lider firma, mühendislik hızmetleri koordinasyonu. Kazan ve yardımcıları ile su arıtma tesisleri. 

Siemens ( Avusturya ): Elektrik techizatı,şalt tesisleri,generatör,ölçü kontrol ve kumanda techizatı. 

Transelektro ( Macaristan ): Buhar türbini ve yardımcıları. 

Siemens ( Almanya ): Kontrol kumanda techizatı. ( Alt yüklenici ) 

Simko ( Türkiye ): Yerli elektrik techizatı, tüm elektrik techizatı montajı. 

Kutlutaş ( Türkiye ): İnşaat işleri,yerli mekanik techizat, denizden su alma, fuel-oil tesisleri, yardımcı tesisler ve tüm mekanik techizat. 

Teknecik Santral arazisine 21.7.1990 tarihinde temeli atılarak inşasına başlanan 2×60 MW gücündeki fuel-oil yakıtlı termik santralın I. Ünitesinin 24.3.1994 tarihinde ilk ateşlemesi yapılarak 24.6.1994 tarihinde ise ilk elektrik üretimi gerçekleştirilmiştir.Acak 1.8.1994 tarihinde vahim bir kazan patlaması sonucu Ünite I 60 MW santralda büyük hasar meydana gelirken bir çalışanımızın da feci şekilde yanarak ölüne sebep olmuştu. Ünite 2’nin montaj çalışmaları da Ünite 1’e paralel şekilde hızla devam ediyordu.Böylece 21.1.1995 tarihinde ilk ateşlemesi yapılan Ünite 2’nin ilk elektrik üretimi 10.3.1995 tarihinde gerçekleşti ve günümüze kadar devam etmiştir. Kazan patlaması yaşanan Ünite 1’in tamiri hızlı bir şekilde yapılarak kazanında tekrar ilk ateşleme işlemi 19.1.1996 tarihinde yapılarak ilk elektrik üretimi 6.3.1996 tarihinde gerçekleştirilmiştir.Ünite 1’de meydana gelen kazan patlaması sonucu ölen bir çalışanımız gibi, santral bacasının yapımı sırasında Kutlutaş firmasına ait iki işçi bacanın 40. metresinden düşerek feci şekilde ölmüşlerdi.( Baca yüksekliği 80 m’dir.) 

Rum kesminin bölgemize sağladığı elektrik enerjisini 17 Mart 1996 günü kesmesi ile o günlerdeki ve bu gün ihtiyacımız olan elektrik enerjisini, devrede olan 2×60 MW Buhar Santralları ve pik yüklerde Gaz Türbinleri yardımı ile sağlar duruma gelmiştik. Ayrıca İhtiyacımız olan elektrik enerjisindeki artış nedeni ile 15.10. 2002 tarihinde Kıb-TEK – AKSA firması arasında yapılan kira sözleşmesiyle elektrik enerjisi alımı yoluna gidilerek, AKSA firması 19.09.2003 tarihinde ticari işletmeye girerek sistemimize elektrik enerjisi takviyesi yoluna gidilmiştir.Kalecik mevkiinde kurulan özel sektöre ait santralın kurulu gücü 5×17,5 MW’tır. 

Kıb-Tek tarfından Teknecik santralı arazisi içerisine inşasına karar verilip ihaleye çıkılan 4×17,5 MW dizel santralının yapımı için sözleşme, 10 Mayıs 2006 tarihinde Kıb-Tek Wartsila ( Finlandiya ) firması arasında imzalanmıştır.Temel atılıp işe başlama tarihi 14 Temmuz 2006 olarak belirlenen 4X17,5 MW dizel santralının, dizel makineleri Wartsila , generatörleri ise ABB ( Finlandiya ) olarak kurulacaklardır. 

Üretim santrallarımızın kurulu güçlerini artırma yoluna giderken,ayni şekilde iletim ve dağıtım merkezlerinin de kapasitelerinin artırılmaları gerekiyordu. KKTC elektrik sistemindeki acil sorunlara çözüm getirebilmek amacıyla 1999 yılında başlatılan girişimler neticesinde TC tarafından sağlanan destek ve direktifler doğrultusunda hazırlanan KKTC Elektrik Sistemi Master Planı 2020 yılı hedef seçilerek ve %6.5’lik büyümeye göre yeniden revize edilmiştir.Hazırlanan bu yeni Master Plan uyarınca etaplar halinde ve aciliyet sırasına göre projeler TEAŞ tarafından ihaleye çıkılarak uygulanmaya başlanmıştır.I. Etap ve II. Etap projeleri tamamlanmış olup III.Etap projeler hızla devam etmektedir.Bu projelerin kapsamları İletim hatları ve Trafo Merkezleridir. 

Yenilenebilir Enerji Yatırımları (22pt)


Yenilenebilir Enerji Yatırımları (18pt)

Yenilenebilir Enerji Yatırımları (16 pt)

Yenilenebilir Enerji Yatırımları Kıb-Tek’in fuel oil ile çalışan santral yatırımları yanında yenilenebilir enerji konusunda güneş ve rüzgârla ilgili yatırım çalışmaları sürmektedir. Güneş Santralı konusunda AB €4.000.000 (dört milyon euro) bütçe ile Aralık 2008’de ihaleye çıkılmış olup ihale süreci devam etmektedir. Güneş konusunda 2009 yılı içerisinde Kurumumuz tarafından 5MW’lık bir santral ihalesi yapılması hedeflenmektedir.


Rüzgâr ile ilgili ölçüm çalışmaları devam etmekte olup önümüzdeki günlerde bu ölçümlerin sonuçları tarafımıza ulaşmış olacaktır. Yine 2009 yılı içerisinde bu ölçümler neticesi oluşacak rüzgar verimliliği haritası ile 5MW’lık Rüzgar Santralı ihalesi yapılması planlanmaktadır.


Sürdürülebilirlik

Sürdürülebilir enerji, gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılayabilmeleri için gerekli olan kaynakları ve yeterlilikleri tehlikeye atmadan, bugünün ihtiyaçlarını karşılayabilen enerji biçimidir. KIBTEK üretimini yaparken tüketicisi bu konuda bilinçlendirmeyi de görevi olarak benimsemiştir. Tüketiciler enerjiyi verimli kullanarak ve yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlarak sürdürülebilir enerji kullanımına katkıda bulunmuş olmanın yanı sıra elektrik faturalarını da düşük tutabilirler.


Yenilenebilir Enerji

Vatandaşlar enerjisinin bir kısmını yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılayabilirler. Bununla ilgili detaylar ve yasal tüzükler Gıda Tarım ve Enerji Bakanlığı’nın websitesinden


(LINK: http://www.tdkb.gov.ct.tr/YenilenebilirEnerjiKurulu.aspx) ulaşılabilir.


Enerji Tasarufu

  • üretimi çoğunlukla kömür, doğal gaz ve nükleer enerjiden üretilen ısı başta olmak üzere çok miktarda enerjiye
  • ihtiyaç duyar. Elektrikli su ısıtıcısı veya oda ısıtıcıları son derece verimsiz ve masraflıdır. Elektrik santralinda
  • enerjinin %60’ı kayıp ısı olarak boşa gider. Diğer %10’u ise elektrik iletim hatlarında daha evinize ulaşmaan
  • kaybedilir. Enerjiyi nasıl verimli kullanabileceğiniz ile ilgili detaylara alttak linklerden ulaşabilirsiniz.
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK

Sürdürülebilir enerji, gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılayabilmeleri için gerekli olan kaynakları ve yeterlilikleri tehlikeye atmadan, bugünün ihtiyaçlarını karşılayabilen enerji biçimidir. KIBTEK üretimini yaparken tüketicisi bu konuda bilinçlendirmeyi de görevi olarak benimsemiştir. Tüketiciler enerjiyi verimli kullanarak ve yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlarak sürdürülebilir enerji kullanımına katkıda bulunmuş olmanın yanı sıra elektrik faturalarını da düşük tutabilirler.


YENİLENEBİLİR ENERJİ

Vatandaşlar enerjisinin bir kısmını yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılayabilirler. Bununla ilgili detaylar ve yasal tüzükler Gıda Tarım ve Enerji Bakanlığı’nın websitesinden